Wat een hufter! Ergernis, lichtgeraaktheid en maatschappelijke verruwing. Dwarse Boeken met Bas van Stokkom

In zijn boek Wat een hufter! analyseert Bas van Stokkom de hedendaagse, Nederlandse omgangsvormen. Die zijn de laatste tien jaar verruwd. In het verkeer, het openbaar vervoer, op televisie en internet – overal is sprake van hufterig gedrag, overassertiviteit en verbale en fysieke agressie.

Hufters hebben volgens Van Stokkom last van een dubbele zwakheid: ze hebben een hoge – maar kwetsbare – eigendunk en een cynische kijk op de medemens en de maatschappij. Het is deze explosieve mix van lichtgeraaktheid en gemopper op de ander en de overheid die tot ontsporingen leidt. Niet zozeer op het werk of in het privéleven, maar vooral in de openbaarheid lijkt het aantal hufters hand over hand toe te nemen.

In het koor van klaagzangen hierover voegt ook Van Stokkom zich, maar hij doet twee interessante dingen. Hij behandelt in het boek ook de exorbitante zelfverrijking en het graaigedrag van de witte boorden als de andere kant van dezelfde medaille.

Ten tweede maakt  Van Stokkom aannemelijk dat de hufter inmiddels in ons allemaal huist. Hij trekt parallellen met de roep om strenger straffen, het afnemende mededogen met dakloze bedelaars en asielzoekers en ook met de – in veel kringen beleden – keuzevrijheid om bepaalde regels op te volgen of niet. Nederlanders blijken tamelijk uniek in deze houding om zelf te bepalen of ze voor rood licht wachten, de klusjesman zwart of wit inhuren of – bij drukte – eerste- of tweedeklas treinen.

Heeft Van Stokkom gelijk met z’n analyse? En is er wat tegen te doen? In een debat met publicist Herman Vuijsje en Martin Sitalsing, korpschef in Twente, komen we er vast over te spreken.